Ana Sayfa Sayılar Yayın İlkeleri Sipariş Formu Linkler İletişim English
Detaylı Arama  
Akmed Anmed Web Sitesini Ziyaret Etmek ?in T?klay?n?z.
Akmed etkinlikleri ve duyuruları hakkında bilgi almak isterseniz listemize üye olunuz.
E-Mail:
İsim:
Soyisim:
 
 
 
 

Ö Z E T

Likya Ortaçağ Araştırmaları ve Demre Aziz Nikolaos Kilisesi Kazısı
S. Yıldız ÖTÜKEN*

Bu makalede Ortaçağ'da Likya ile ilgili araştırmalar gözden geçirilmektedir. Yöredeki Bizans kiliseleri içinde yalnızca Dereağzı bazilikası hakkında monografik nitelikte tek bir çalışma bulunduğunu önemle belirtmek durumundayız. Diğer yanda, yöredeki birçok kilise hakkında çeşitli makaleler yayınlanmıştır. Ancak mimari plastik, mozaik ve freskolar üzerine çalışmalar çok az sayıdadır. Askeri mimariden de yalnızca Dereağzı ve Myra kaleleri incelenmiştir. Yörenin Ortaçağdaki kentsel yerleşimleri, tarihsel coğrafyası ve tarihi ile ilgili ne yazık ki çok az sayıda yayın bulunmaktadır.

Yörede yürütülen yüzey araştırmaları ve kazıların çoğunluğu tarih öncesi, Hellenistik ve Roma dönemleriyle ilgilidir. Likya'nın geç Antik dönem ve Hıristiyan Ortaçağ'daki tarihi ve gelişimi hâlihazırda yalnızca ana hatlarıyla bilinebilmektedir.

Myra-Demre'deki Aziz Nikolaos kilisesindeki kazılar bu dönemle ilgili birçok soruya ışık tutacaktır. Kazı çalışmasında kilise yapısının kuzeydoğu ve kuzey kısmında şimdiye kadar bilinmeyen ek yapıların varlığını öğrenmiş bulunuyoruz. Bazilikanın kuzeydoğu köşe odasının doğu tarafında üç yapılı ve uzunluğu 28 metreye ulaşan bir ek bölüm keşfettik. Bu ek bölümün kuzeyinde, doğu ucunda podyum bulunan uzunlamasına bir arkad yer almaktadır. Bazilikanın kuzeyinde bir yapıda kazı çalışmalarına başladık. Bu iki katlı yapı Myra'nın piskoposluk malikânesi olabilir.

Kazı çalışmalarımızda, 6 metre kalınlığında bir alüvyon tabakası altında hiç bozulmamış bir stratigrafinin açığa çıktığını önemle vurgulamak isteriz. Sonuç olarak elde edilen malzeme bilimsel değerlendirmeye uygundur. Mimari bezeme, seramik, cam, maden eserler ve sikkeler gibi 5. yüzyıldan 19. yüzyıla kadar değişen özellikteki küçük buluntular Myra Metropolitliği ve Aziz Nikolaos Kilisesinin tarihi hakkında bilgi sunmaktadır. Dahası, bu buluntulardan Myra ve liman kenti Andriake'nin diğer Akdeniz kentleri ve Yakın Doğu'daki diğer ülkelerle olan kültürel ve ticari bağlantıları hakkında bilgi sahibi olmayı ümit ediyoruz.

Aziz Nikolaos Kilisesindeki çalışmalar kilisenin inşa evreleri hakkında bilgi sahibi olmamızı sağladı. Yapının ilk evresi 6. yüzyılın birinci yarısına, ikinci evresi 9. yüzyılın ikinci yarısına ve de üçüncü evresi 1195 öncesine, muhtemelen 11. yüzyılın ortası ile 12. yüzyılın başı arasına tarihlenebilir.


*Yard. Doç. Dr. Nevzat Çevik, Akdeniz Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Arkeoloji ve Sanat Tarihi Bölümü - Antalya

Özet Listesi