Ana Sayfa Sayılar Yayın İlkeleri Sipariş Formu Linkler İletişim English
Detaylı Arama  
anakkale Seramikleri Koleksiyonu
Akmed etkinlikleri ve duyuruları hakkında bilgi almak isterseniz listemize üye olunuz.
E-Mail:
İsim:
Soyisim:
 
 
 
 

Ö Z E T

Kocain (Antalya) Eirenarkhes, Anteirenarkhes ile Diogmites Yazıtlarının Yeniden Değerlendirilmesi
Hüseyin Sami Öztürk
Antalya İli’nin Ahırtaş Köyü yolu üzerinde Hisardağ / İndağı’ndaki Kocain Mağarası’nda, eirenarkhes, anteirenarkhes ile diogmitesler tarafından adanmış toplam 28 yazıt, 1919 yılında İtalyan Araştırmacı G. Moretti tarafından bulunmuş ve 1926 yılında yayımlanmıştır. Moretti tarafından yayımlanan yazıtlar üzerinde tarafımızdan yapılan yeni okumalarda, birçok yazıtın hatalı ve eksik olarak yayımlandığını gördük.

Söz konusu mağara Antalya İli’nin 45 km kadar kuzey yönünde, 1.171 m rakımlı Hisardağı / İndağı’nda bulunmaktadır. Kocain Mağarası 600 m uzunluğunda, girişinde 35 m, içerde 75 m genişliğinde, bazı yerlerde 50-60 m yüksekliği olan çok büyük bir salondan ibarettir. 1990 yılında 1. derece Arkeolojik - Doğal Sit Alanı ilan edilen Kocain Mağarası’nın içerisinde Roma Dönemi’nden kalma oldukça büyük bir de sarnıç mevcuttur. Kocainin önünde Roma İmparatorluk Çağı’na tarihlenen (?) bir yapı kompleksine ait duvar izleri de yer almaktadır. Mağaranın içinde, girişe yakın bir yerde oldukça büyük ve üzeri yazılmaya uygun kireçtaşından bir kaya kütlesi üzerinde birçok eirenarkhes ve anteirenarkhes ile onların yardımcıları diogmites’in adları kazılıdır. Bu kolluk kuvvetleri yaptıkları işin tehlikesinden ötürü olsa gerektir ki burada adakta bulunmuşlardır.

Yazıtların yeniden okunmasıyla birlikte şimdilik şunlar söylenebilir: 1) Kocain Mağarası’nın “Meter Oreia”ya için bir kült alanı olmadığıdır. 2) Şimdiye kadar bilinenin aksine, hiç bir eirenarkhes, anteirenarkhes veya bunun dışında herhangi birisinin ethnikonu yazıtlarda geçmemektedir. Bu nedenle mağarada adakta bulunan kolluk kuvvetleri sadece bir kentin milis güçleri olabilir. 3) Bazı kolluk kuvveti görevlileri hem eirnerakheslik hem de anteirenarkheslik görevini üstlenmişlerdir. Olasılıkla göreve anteirenarkheslik ile başlayıp, eirenarkhes’lik ile sonlandırıyorlardı. 4) Yazıtlardan anlaşıldığı üzere, bazen diogmites’lerin anteirenarkheslik görevi yerine getiriyor olmalıydılar. Bu da diogmiteslerin vekil olarak bu görevi üstlenmelerini göstermesi bakımından oldukça önemlidir ve ilk kez belgelenmektedir. 5) Bazı eirenarkhes ya da anteirenarkheslerin adakları, emirleri altındaki diogmitesler ile birlikte yaptıkları görülmektedir. Burada ilginç olan nokta ise, eirenarkhes ya da anteirenarkheslerin zaman zaman farklı diogmites görevlileri ile adakta bulunmalarıdır. Bu da görev alanlarının ya da emirleri altındaki görevlilerin değişmesiyle açıklanabilir. 6) Bir tane adak yazıtı dışında hiç bir kolluk kuvvetinin gens adı Aurelius değildir. Bu da yazıtların M.S. 212’den önce tarihlenmesi gerektiğini düşündürtmektedir. Bilindiği üzere, M.S. II. yy.’ın ortalarından itibaren Küçük Asia’da haydutluk faaliyetleri yeniden hareketlenmeye başlamıştır. Bunun sonucu olarak Küçük Asia kentleri birçok önlem almış olmalıdırlar. İşte Pamphylia ve Pisidia Bölgesi kentlerinin başta eirenarkhesler olmak üzere, diğer milis kuvvetleri de M.S. II. yy.’ın ortalarından itibaren yoğun bir şekilde faaliyet göstermiş olmalı-dırlar.


Özet Listesi